ΚΡΙΤΙΚΕΣ

Στους δρόμους μιας πυκνοκατοικημένης μνήμης

της Χριστίνας Ντουνιά

the books’ journal τεύχος 37, 17/10/2014

Η λογοτεχνική αυτοβιογραφία, είναι ένα είδος ιδιαίτερα απαιτητικό και ελάχιστα καλλιεργημένο στην ελληνική λογοτεχνία. Σκέφτομαι πρόχειρα τις περιπτώσεις του Γρηγορίου Ξενοπούλου (Η ζωή μου σα μυθιστόρημα), του Κωστή Παλαμά (Τα χρόνια μου και τα χαρτιά μου), του Ναπολέοντα Λαπαθιώτη (Η ζωή μου), και ακόμα του Νίκου Καζαντζάκη την αιρετική αυτοβιογραφία Αναφορά στον Γκρέκο. Από αυτή την άποψη, το καινούργιο βιβλίο της Άλκης Ζέη είναι πολλαπλά καλοδεχούμενο. Δεν είναι βέβαια ο μοναδικός λόγος που κάνει αυτό το βιβλίο ιδιαίτερα ενδιαφέρον και αξιανάγνωστο.

Περισσότερα...

Η οικουμενική διάσταση του έργου της Άλκης Ζέη

της Αγγελικής Βουλουμάνου

Άρθρο δημοσιευμένο στο περιοδικό διαβάζω τεύχος 528 Απρίλιος 2012

Η Άλκη Ζέη είναι μία από τους λιγοστούς πολυμεταφρασμένους Έλληνες συγγραφείς. Ο μακρύς κατάλογος με τις ξένες εκδόσεις των βιβλίων της είναι εντυπωσιακός για το πλήθος χωρών και γλωσσών που εμφανίζει. Το πιο σπουδαίο ωστόσο είναι ο θαυμασμός που το έργο της συγκεντρώνει εκτός Ελλάδας, αποκτώντας χάρη σ’ αυτό οικουμενική διάσταση.

Η περιπέτεια της μετάφρασης και έκδοσης ενός βιβλίου σε ξένη χώρα, ειδικά όταν πρόκειται για βιβλίο γραμμένο σε περιορισμένα ομιλούμενη γλώσσα όπως τα ελληνικά, είναι μια επίπονη, μακρόχρονη και συχνά απογοητευτική διαδικασία.

Περισσότερα...

Οι επίμονοι κομπάρσοι της ιστορίας

του Γιάννη Παπαθεοδώρου

περιοδικό διαβάζω, τεύχος 528, Απρίλιος 2012

Τα καλά βιβλία δεν κρύβουν την ηλικία τους. Διαβάζονται από τις νέες γενιές αναγνωστών σαν να είναι, κάθε φορά, καινούργια –ή μάλλον σαν να έρχονται από μακριά για να γίνουν ξανά καινούργια. Από αυτήν την άποψη, είναι καλοδεχούμενη η επανέκδοση της Αρραβωνιαστικιάς του Αχιλλέα, επειδή επικαιροποιεί τις συζητήσεις μας γύρω από το βιβλίο της Άλκης Ζέη. Παρόλα αυτά, και οι δικές μας αναγνώσεις έχουν τις δικές τους χρονίσεις. Πώς ξαναδιαβάζουμε σήμερα, την εποχή των «μεγάλων καταρρεύσεων», ένα βιβλίο που «βγαίνει» από την εποχή των «μεγάλων διαψεύσεων»;

Περισσότερα...

Η τέχνη των σκληρών χρόνων

του Γιάννη Ν. Μπασκόζου

ΤΟ ΒΗΜΑ  07/11/2010

Η Αλκη Ζέη αγαπάει την πατρίδα, τη ζωή, τον έρωτα και τις αναμνήσεις της. Τα διηγήματα του τελευταίου βιβλίου της με τίτλο Σπανιόλικα παπούτσια και άλλες ιστορίες είναι κυρίως αυτοβιογραφικά. Κάποια από αυτά θα μπορούσαν να είναι ένα πρωθύστερο λογοτεχνικό σημείωμα για την Αρραβωνιαστικιά του Αχιλλέα, για να μάθουμε τι έγινε πριν από την κορύφωση του προσωπικού της δράματος. Προτιμάει να πιάσει το νήμα από πολύ πίσω, από τα πρώτα παιδικά της χρόνια, και να φθάσει στο σήμερα.

Περισσότερα...

Ανάμεσα στην πραγματικότητα και στις φαντασιώσεις

της Ζωής Βαλάση

άρθρο δημοσιευμένο στο ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗ στις 24/6/2007

Με το νέο της μυθιστόρημα «Ο ψεύτης παππούς», η Αλκη Ζέη παίρνει τους νεαρούς αναγνώστες της σε ένα ακόμη πολυκύμαντο ταξίδι, ανάμεσα στην πραγματικότητα και στις φαντασιώσεις, στις βιωμένες ιστορικές στιγμές που μοιάζουν παραμύθι και στα όνειρα που διεκδικούν να γίνουν ζωή.

Ηρωας αυτή τη φορά, ένας παππούς, και θαυμαστής του ο μικρός εγγονός του. Γύρω τους όλοι οι άλλοι: Η οικογένεια, η οικιακή βοηθός, οι φίλοι, οι μαθητές του παππού, οι συμμαθητές του εγγονού, προπάντων όμως οι αναμνήσεις. Τόσο ζωντανές που ν' αποτελούν κομμάτι της καθημερινότητας.

Περισσότερα...

Μια λειτουργική κοινωνία

της Μαρίζας Ντεκάστρο

Άρθρο δημοσιευμένο στα ΝΕΑ τις 26/5/2007

Η Άλκη Ζέη ξέρει ότι ένα βιβλίο δεν διαβάζεται μονοσήμαντα. Πλέκει θέματα που ο αναγνώστης μπορεί να τα επεξεργαστεί σε βάθος χρόνου. Γράφει με σιγουριά χωρίς να φοβάται μήπως δεν γίνει κατανοητή.Παίρνει ελευθερίες και δεν βάζει περιορισμούς, όπως για παράδειγμα όταν διηγείται για τον μικρόκοσμο των Ελλήνων εμιγκρέδων, θέμα για το οποίο θα μπορούσαν κάποιοι να υποστηρίξουν ότι δεν ενδιαφέρει καθόλου ούτε τα σημερινά παιδιά ούτε κανέναν άλλον.

Περισσότερα...

Ταξίδι αυτογνωσίας

του Βαγγέλη Χατζηβασιλείου

Άρθρο δημοσιευμένο στην ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ στις 22/6/2003

 Δεν γνωρίζω, παρά ελάχιστα, τόσο την παιδική λογοτεχνία όσο και τη λογοτεχνία για εφήβους.  Κοιτάζοντας, ωστόσο, το καινούριο βιβλίο της Αλκης Ζέη, είχα από τις πρώτες κιόλας σελίδες την αίσθηση πως διάβαζα κάτι το οποίο με ενδιέφερε απολύτως ως ενήλικο αναγνώστη.  Και ομολογώ ότι με την ίδια ακριβώς αίσθηση έφτασα ώς το τέρμα.  Η «Κωνσταντίνα και οι αράχνες της» είναι ένα σύγχρονο και εξαιρετικά ισορροπημένο κοινωνικό μυθιστόρημα, με πρωταγωνίστρια μια δεκατριάχρονη που δοκιμάζεται σ' ένα οδυνηρό ταξίδι αυτογνωσίας, όταν καλείται να μπει στο πετσί των σοβαρών οικογενειακών και προσωπικών της προβλημάτων.

Περισσότερα...

Πεζογραφία ορόσημο

Της Ελισάβετ Κοτζιά

Άρθρο δημοσιευμένο στην ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ στις 22/12/2002

Τέλος εποχής.  Αυτό που όλοι γνωρίζουμε γιατί το βιώνουμε αδιάκοπα, η Άλκη Ζέη το αποτυπώνει στις σελίδες της πεζογραφίας της.  Και με απέραντη γενναιοδωρία παραδίδει, εκ μέρους όσων έζησαν και κατέγραψαν το ελληνικό πολιτικό άγος της τεσσαρακονταετίας 1936-1974, τη σκυτάλη στους πολύ νεότερους, σε εκείνους για τους οποίους ο κόσμος είναι ακατανόητα βάρβαρος όχι εξ αιτίας των γερμανικών αγριοτήτων, του εμφυλιοπολεμικού δράματος ή των βασανιστηρίων της επτάχρονης δικτατορίας αλλά για λόγους εντελώς διαφορετικούς. 

Περισσότερα...